Skądinąd

#271 Pułapka polaryzacji – podwójne standardy, klasizm i estetyzacja polityki. Rozmowa z dr Marią Liburą

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Maria Libura, ekspertka związana m.in. z Polską Siecią Ekonomii i Klubem Jagiellońskim.

A rozmawiamy o zjawisku polaryzacji, które jest jednym z najbardziej niepokojących i dominujących zjawisk w polskiej sferze publicznej.

Rozmawiamy także o reakcjach na wywiad z Martą Nawrocką i postępującej estetyzacji debaty politycznej. O klasizmie, podwójnych standardach i używaniu argumentów dotyczących pochodzenia społecznego. O echach PRL-u, transformacji ustrojowej i współczesnym postrzeganiu awansu społecznego. O ogromnej popularności historii ludowych. O braku merytorycznej debaty. O dominacji gigantów cyfrowych, wpływie algorytmów na nasze życie i monetyzowaniu skrajnych emocji. O potrzebie regulacji mediów społecznościowych oraz o budowaniu małych wspólnot jako formie sprzeciwu.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

 

#270 Afera Epsteina – przyczyny, konsekwencje, wnioski na przyszłość. Rozmowa z dr. Mateuszem Piotrowskim

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Mateusz Piotrowski, teolog, publicysta, działacz społeczny.

A rozmawiamy o przyczynach, konsekwencjach i wnioskach na przyszłość wynikających z afery Epsteina.

Rozmawiamy także o kulturowych, społecznych i filozoficznych/religijnych aspektach sprawy. O „spisku elit” i „kontrspisku zwykłych ludzi”. O transgresji, bogactwie i zbrodni. O sporach dotyczących publikacji 3.5 miliona stron z akt sprawy Epsteina oraz o tym, kto w tych aktach najbardziej się kompromituje. O świadomym i nieświadomym przekraczaniu barier. O wolności pozytywnej i negatywnej. O pożytkach płynących z granic i tabu.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#269 Rekomendacje lekturowe luty’2026

W najnowszym odcinku „Skądinąd” polecam książki starsze i nowsze.

Są to:

Graham Greene „Moc i chwała”, przeł. Bolesław Taborski, Wydawnictwo Benedyktynów Tyniec

Henryk Elzenberg „Kłopot z istnieniem”, Znak

Yascha Mounk „Pułapka tożsamości”, przeł. Tomasz Bieroń, Wydawnictwo Kultury Liberalnej

Colin Dickey „Ghostland. Ameryka i jej nawiedzone miejsca”, przeł. Jerzy Kozłowski, Wydawnictwo Literackie

Christopher Lasch „Bunt elit”, przeł. Dobrosław Rodziewicz, Platan

Mihaly Csikszentmihalyi „Flow. Stan przepływu”, przeł. Aleksandra Haduła, Feeria

Ernesto de Martino „Świat magiczny”, przeł. Beata Nuzzo, Nomos

Owocnego słuchania i czytania!

#268 Eutanazja w epoce samotności. Rozmowa z dr. Michałem Jędrzejkiem

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Michał Jędrzejek, filozof, redaktor miesięcznika „Znak”, autor książki „Bóg umarł. Dlaczego odchodzimy od religii”.

A rozmawiamy o etycznych, prawnych i społecznych kontrowersjach wokół eutanazji.

Rozmawiamy także o wstrząsającym reportażu Elainy Plot Calabro „Kanada się zabija”, który ukazał się w lutowym numerze miesięcznika „Znak” (a wcześniej w „The Atlantic”). Rozmawiamy o tym, jak kanadyjski system „medical assistance in dying” (MAiD) ewoluował od pomocy terminalnie chorym do procedury dostępnej dla osób cierpiących na chroniczny ból, samotność czy ubóstwo. O „drugiej ścieżce” eutanazji i o tym, czy prawo do autonomicznej decyzji o śmierci nie staje się niebezpieczną presją systemową. O dylematach lekarzy, którzy stają przed wyborem między ratowaniem życia a realizacją woli pacjenta. O przypadkach osób fizycznie zdrowych, zmagających się z depresją, które wnioskują o śmierć. O „upiornych” przykładach eutanazji wykonywanej na osobach, które nie są już w stanie potwierdzić swojej wcześniejszej woli. O tym, czy eutanazja może stać się sposobem na oszczędności w systemie ochrony zdrowia. A także o tym, jak sekularyzacja zmienia nasze postrzeganie granic życia i śmierci.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#267 Jak rzucić wszystko i wyjechać na Sycylię. Rozmowa z Ewą Kaletą

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Ewa Kaleta, dziennikarka, reporterka i autorka wywiadów – związana z „Gazetą Wyborczą” – która od pół roku mieszka w Palermo.

A rozmawiamy o tym jak rzucić wszystko i wyjechać na Sycylię.

Rozmawiamy także o zmianie i punktach zwrotnych. O tym, czy da się zmienić swoje życie. O tym, czy zmiana miejsca to zmiana głęboka czy powierzchowna. O Sycylii i sycylijskiej specyfice. O „szalonym” Palermo i o tym na czym polega szaleństwo tego miasta. O doświadczeniu imigracji i codziennym życiu w innym kraju. O sycylijskiej kulturze, mentalności i kuchni.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#266 Teozofia, masoneria, joga i Tybet, czyli niezwykłe życie Wandy Dynowskiej Umadevi. Rozmowa z prof. Izabelą Trzcińską i prof. Agatą Świerzowską

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” goszczą prof. Izabela Trzcińska, religioznawczyni z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie oraz prof. Agata Świerzowska, religioznawczyni z Uniwersytetu Jagiellońskiego, badaczki współczesnych duchowości i dziejów polskiej tradycji ezoterycznej, autorki książki „Jasną jest droga przede mną. Życie i dzieło Wandy Dynowskiej Umadevi”.

A rozmawiamy o niezwykłym życiu Wandy Dynowskiej Umadevi (1888-1971).

Rozmawiamy także o teozofii i jodze – w Polsce i na świecie. O drogach, które zaprowadziły Wandę Dynowską do teozofii, jogi i masonerii. O organizacji wolnomularskiej „Le Droit Humaine”, którą zakładała. O spotkaniu z Jiddu Krishnamurtim. O wyjeździe do Indii. O buddyzmie i Tybecie. O chrześcijaństwie, z którym Dynowska również się identyfikowała, choć wierzyła w reinkarnację. O krajobrazie duchowym Polski w 20-leciu międzywojennym i PRL’u. O dziedzictwie Wandy Dynowskiej.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#265 Rekomendacje lekturowe na początek Nowego Roku (i nie tylko)

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” polecam lektury na początek Nowego Roku (i nie tylko).

A są to:

Paul Kingsnorth „Against the Machine. On the Unmaking of Humanity”, Particular Books (Penguin/Random House) 2025

Barbara Ehrenreich „Z przyczyn naturalnych. Ludzka obsesja dobrego samopoczucia i nadludzkie wysiłki, aby żyć dłużej”, przeł. Anna Dzierzgowska, Grupa Wydawnicza Relacja 2025

Suzanne O’Sullivan „Wiek diagnozy. Jak obsesja na punkcie zdrowia czyni nas bardziej chorymi”, przeł. Jan Dzierzgowski, Znak Literanova 2025

„Misterium wiary. Jon Fosse w rozmowie z Eskilem Skjeldalem”, przeł. Iwona Zimnicka, WAM 2025

Martin Scorsese, Antonio Spadaro „Dialogi o wierze”, przeł. Tomasz Kwiecień i Magdalena Macińska, WAM i Więź 2024

Shusaku Endo „Głęboka rzeka”, przeł. Mikołaj Melanowicz, MUZA 1996

Owocnego słuchania i czytania!

#264 Epoka przełomów i zmian. Rozmowa z prof. Marcinem Napiórkowskim

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości prof. Marcin Napiórkowski, semiotyk z Instytutu Kultury Polskiej UW, dyrektor Muzeum Historii Polski.

A rozmawiamy o epoce przełomów i zmian.

Rozmawiamy także o tym, czym było minione ćwierćwiecze. O optymizmie lat 90. O nieopowiedzianych historiach czasów transformacji. O końcu „końca historii”. O atakach na WTC. O inwazji na Irak, kryzysie finansowym, wejściu Polski do UE i katastrofie smoleńskiej. O pandemii, wojnach, Rosji i Stanach Zjednoczonych. O technologii, mediach społecznościowych, medycynie i polityce.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#263 Technologia, polityka, rzeczywistość. Rozmowa z dr. Pawłem Boguszewskim i prof. Janem Chwedeńczukiem

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” goszczą dr Paweł Boguszewski, neuronaukowiec z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. Marcelego Nenckiego PAN oraz prof. Jan Chwedeńczuk, fizyk z Wydziału Fizyki UW.

A rozmawiamy o technologii, polityce i rzeczywistości.

Rozmawiamy także o tym, co działo się w mijającym roku. O sztucznej inteligencji oraz o możliwych perspektywach jej rozwoju – w konstruktywnym i destrukcyjnym kierunku. O technologii w służbie wojny i polityki. O spadku zaufania do nauki i kryzysie prawdy. O zacieraniu się granic między rzeczywistością realną i wirtualną. O wielkich korporacjach i politykach umiejętnie grających na zbiorowych emocjach.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#262 Świąteczne życzenia (na czas chaosu)

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” składam wszystkim Słuchaczkom i Słuchaczom (świąteczne) życzenia na czas chaosu i mówię o tym, co pojawi się wkrótce w podcaście.

Owocnego słuchania!