Skądinąd

#290 Wakacyjne rekomendacje lekturowe’2026 #2

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” polecam lektury na wakacje (i nie tylko).

Są to:

Arturo Pérez-Reverte „Cmentarzysko bezimiennych statków”, przeł. Joanna Karasek, MUZA

Tom Holland, Dominic Sandbrook „Reszta jest historią”, przeł. Agnieszka Wyszogrodzka-Gaik, Filia

George R. R. Martin „Gra o tron”, przeł. Paweł Kruk, Zysk i S-ka

John Williams „Butcher’s Crossing”, przeł. Maciej Stroiński, filtry

F. Scott Fitzgerald „Ten Wielki Gatsby”, przeł. Maciej Świerkocki, officyna

Antonio Musarra „Wyspa, której nie ma”, przeł. Joanna Ugniewska, słowo/obraz terytoria

Owocnego słuchania (i czytania)!

 

#289 Lekarz, pacjent i presja czasu. Rozmowa z dr. Markiem Bonczarem

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości doktor Marek Bonczar, chirurg, współtwórca gry „SOR-symulator” – klinicznego symulatora SOR-u opartego na prawdziwych przypadkach medycznych. 

A rozmawiamy o medycynie, informatyce i podejmowaniu decyzji pod presją.

Rozmawiamy także o tym, po co lekarzom, studentom medycyny, ratownikom i pielęgniarkom symulator Szpitalnego Oddziału Ratunkowego. O tym, że medycyna nie polega wyłącznie na wiedzy, ale także na umiejętności syntezy, wyboru właściwej ścieżki i działania w warunkach niepewności. O pacjentach, których objawy mogą wyglądać błaho, choć kryją poważne zagrożenie – i odwrotnie. O diagnozowaniu, zlecaniu badań, interpretowaniu wyników i wdrażaniu leczenia. O błędach, porażkach i granicach odpowiedzialności lekarza. O młodych lekarzach zdanych często na samych siebie. O tym, czego medycyna mogłaby się nauczyć od symulatorów lotniczych. O serialach medycznych, realnej pracy na ostrym dyżurze i emocjach, których pacjent zwykle nie widzi. 

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#288 Wakacyjne rekomendacje lekturowe’2026 #1

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” polecam lektury na wakacje (i nie tylko).

 

Są to:

 

Philip K. Dick „Ubik”, przeł. Lech Jęczmyk, Rebis

Graham Greene „Spokojny Amerykanin”, przeł. Jacek Woźniakowski, Prószyński i S-ka

Witold Horwath „Git-Mana”, Janka

Larry McMurtry „Na południe od Brazos”, przeł. Michał Kłobukowski, vesper

Joseph Mitchell „Reportaże z nowojorskiej ulicy”, przeł. Kaja Gucio i Jakub Marek Klawe, Znak literanova

 

Owocnego słuchania!

#287 Twarz, ciało, piękno, pragnienie. Rozmowa z Agnieszką Drotkiewicz

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości Agnieszka Drotkiewicz, pisarka i eseistka, autorka m.in. powieści „Rekonstrukcja. Połowa twarzy tonie w mroku” (wyd. Osnowa).

A rozmawiamy o ciele, twarzy, pięknie i pragnieniu.

Rozmawiamy także o życiu z rozszczepieniem podniebienia. O rekonstrukcji twarzy i rekonstrukcji tożsamości. O tym, jak to, co widzą inni, wpływa na nasz obraz samych siebie. O pytaniu „czy jestem ładna?” i ukrytych w nim pytaniach o miłość, szczęście, nadzieję i sens życia. O społecznych kanonach piękna i okrucieństwie cudzego spojrzenia. O wyparciu jako mechanizmie przetrwania. O czekaniu, sprawczości i potrzebie bycia pożądanym. O pragnieniach, których nie sposób zaspokoić. O miłości jako spotkaniu z żywotnością. O tym, czym różni się literatura od terapii. I o odwadze opowiadania własnej historii.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#286 O języku nienawiści, pogardy i szyderstwa w mediach (społecznościowych i nie tylko)

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” mówię o języku nienawiści, pogardy i szyderstwa w mediach społecznościowych (i nie tylko).

Mówię także o tym, że ten język zdominował dziś dyskurs publiczny. Że nie jest zarezerwowany dla żadnej poszczególnej grupy – politycznej, tożsamościowej czy światopoglądowej – lecz jest zjawiskiem uniwersalnym, obecnym zarówno po lewej, jak i po prawej stronie, a także w centrum. O tym, że postawa otwartości i życzliwości wobec myślących inaczej uchodzi dziś za wyraz słabości. Że cynizm, wyrachowanie, szyderstwo i uprzedmiotowienie zostały znormalizowane i uznane za powód do dumy. Że najlepiej propagują się w internecie wypowiedzi przemocowe, brutalne i pełne pogardy. O tym, w jaki sposób możemy temu przeciwdziałać i w jaki sposób stosować indywidualne strategie oporu.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#285 Polska jest życzliwa, a przyszłość może być lepsza. Rozmowa z prof. Marcinem Napiórkowskim

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości prof. Marcin Napiórkowski, antropolog i kulturoznawca z Instytutu Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego, dyrektor Muzeum Historii Polski, autor m.in. książki „Polska jest życzliwa” (Znak).

A rozmawiamy o tym, że Polska jest życzliwa, a przyszłość może być lepsza.

Rozmawiamy także o tym, że nie jesteśmy skazani na polaryzację. Że nasz obraz siebie i świata w ogromnym stopniu zakrzywiają algorytmy, które celowo promują antagonizm i konflikt. Że konieczna jest jak najszybsza regulacja tej sfery – na poziomie prawa krajowego i europejskiego. Że współpraca jest bardziej owocna niż walka. Że mamy narzędzia do zmiany na lepsze, chodzi tylko o to, żeby ich użyć. Że nie jesteśmy skazani na polaryzację.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#284 Sztuczna inteligencja, władza, potęga, miłość. Rozmowa z o. Marcinem Wojnickim OCD

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości o. Marcin Wojnicki OCD, dyrektor Karmelitańskiego Instytutu Duchowości w Krakowie, współtwórca podcastu „Smak karmelu”.

A rozmawiamy o sztucznej inteligencji i współczesności w kontekście encykliki „Magnifica humanitas” Leona XIV.

Rozmawiamy także o tym dla kogo powstała ta encyklika. O kulturze potęgi i cywilizacji miłości, które papież w niej przeciwstawia. O sztucznej inteligencji, jej zaletach, wadach, niebezpieczeństwach i ograniczeniach. O zagrożeniach związanych z mariażem technologii i polityki. O tym na ile chrześcijaństwo może być dziś przeciwwagą dla kultury potęgi. O zaletach i niebezpieczeństwach religijnego spojrzenia na AI. O tym, co chrześcijaństwo ma do zaoferowania współczesnemu światu – i czy taki głos może być jeszcze słyszalny.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#283 Buddyzm po polsku. Rozmowa z dr. Przemysławem Skrzyńskim

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości dr Przemysław Skrzyński, religioznawca z Instytutu Religioznawstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego, pracownik naukowy Zakładu Interdyscyplinarnych Badań nad Religiami w Polsce.

A rozmawiamy o historii i teraźniejszości polskiego buddyzmu.

Rozmawiamy także o zmarłym 18 maja b.r. Ole Nydahlu, pionierze buddyzmu tybetańskiego w Polsce. O wątkach buddyjskich w pismach Piotra Skargi. O pierwszych polskich buddystach. O Ryōuchū Stanisławie Umedzie i grupie Oneiron. O sanghach japońskiego i koreańskiego zen. O Philipie Kapleau i Dennisie Genpo Merzelu – pierwszych zachodnich nauczycielach polskich buddystów. O tym, jak polski buddyzm rozwijał się i ewoluował przez ostatnie sześćdziesiąt lat. O tym, ilu jest w Polsce buddystów – oficjalnie i nieoficjalnie. O tym, czy istnieje jakaś charakterystyczna dla Polski specyfika praktykowanego tutaj buddyzmu. O mindfulness i innych około- oraz quasibuddyjskich praktykach i nurtach.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

#282 Lektury na czas chaosu: dr Jan Hlebowicz

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” inaugurujemy cykl „Lektury na czas chaosu”, który odtąd będzie pojawiał się na falach podcastu regularnie.

W cyklu „Lektury na czas chaosu” goście najpierw opowiadają o swoich ukochanych książkach, najważniejszych lekturach i czytelniczych fascynacjach, a potem rekomendują książki, które, ich zdaniem, wszyscy powinni znać, żeby lepiej rozumieć dzisiejszą rzeczywistość.

W tej odsłonie „Skądinąd” swoimi rekomendacjami dzieli się dr Jan Hlebowicz, historyk i publicysta, związany z gdańskim oddziałem Instytutu Pamięci Narodowej, autor m.in. książek „Polityka na ambonie” i „Z widokiem na stocznię”.

A rozmawiamy o książkach życia Jana Hlebowicza, a także lekturach, które poleca na czas chaosu: trylogii „Maddaddam” Margaret Atwood, „Możliwości wyspy” Michela Houellebecq’a oraz „Wojnie końca świata” Mario Vargasa Llosy.

Owocnego słuchania i czytania!

#281 Wiosenne rekomendacje lekturowe’2026

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” polecam książki, które warto przeczytać i znać.

 

Są to:

James Hillman „Sny i świat podziemny”, przeł. Izabela Michalska, Eviva L’arte, Warszawa 2025

Graham Greene „Sedno sprawy”, przeł. Jacek Woźniakowski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1958

Thomas Merton, Czesław Miłosz „Listy”, przeł. Maria Tarnowska, Znak, Kraków 2003

Gary Lachmann „Dark Star Rising. Magick and Power in the Age of Trump, TarcherPerigee Book, New York 2018

Joseph Campbell „Potęga mitu”, przeł. Ireneusz Kania, Znak, Kraków 2025

Dennis Burmeister, Sascha Lange „Depeche Mode Live”, przeł. Emilia Skowrońska, Sine Qua Non, Kraków 2025

Owocnego słuchania i czytania!